Örnek bir koli alın: 300 x 200 x 150 mm, dış yüzeyi 0,27 m². Dış sıcaklık 30 °C, ürün 2 °C'de tutulacak, taşıma 6 saat sürecek. Şubede ve araçta soğutma olmayabileceği için kolinin yüzeyinden giren ısıyı paketin içindeki buz karşılar. Ne kadar buz gerektiğini hesaplayabilirsiniz.
Buz ne kadar erir. Isı kazancı Q = U × A × ΔT ile bulunur. U = λ / d; λ köpük için 0,031 W/mK, d duvar kalınlığıdır. ΔT = 30 - 2 = 28 K. Buzun erime ısısı 333,5 kJ/kg'dır. Toplam ısı kazancını bu sayıya bölerek eriyen buzun kilogramını bulursunuz:
| Duvar kalınlığı | U, W/m²K | 6 saatte eriyen buz | 24 saatte eriyen buz |
|---|---|---|---|
| 20 mm | 1,55 | 0,76 kg | 3,0 kg |
| 31 mm | 1,00 | 0,49 kg | 2,0 kg |
| 62 mm | 0,50 | 0,24 kg | 1,0 kg |
Hesap kolinin duvarının tek düzgün köpükten olduğunu varsayar: açılma, sızıntı ve taban farkı yok. Gerçek koli bu koşullardan sapar, ama tablo büyüklük sırasını verir. EPP ya da başka yoğunlukta köpükte λ değişir; kendi malzemenizin beyan değerini girin. Jel akü için aynı işlemi üreticinin verdiği erime ısısıyla yapın, buzun sayısını kullanmayın.
Dış ölçü sabit tutulduğunda her ek milimetre duvar iç hacimden alır. 20 mm'den 31 mm'ye geçişte ısı kazancı yaklaşık %35 düşer, 31 mm'den 62 mm'ye geçişte %50. Tablo bu yüzden ısı ile iç hacim arasındaki takası da gösterir.
Kuru buz ayrı kural ister. Kuru buz (katı karbondioksit) çok soğuktur ve süblimleşirken gaz çıkarır. ABD'de 49 CFR 173.217 paketin gazı dışarı verebilmesini ve net kütlesinin dış yüzeyde yazılmasını ister. IATA paketleme talimatı 954 aynı havalandırmayı hava yolu için şart koşar ve paket başına 200 kg üst sınır verir. Bu yüzden kapalı ve sızdırmaz bir kutu olmaz; her gönderiden önce taşıyıcıya bildirin.
Hedef sıcaklık paketleme eşiğini belirler. Tarım ve Orman Bakanlığı'nın okul kantinleri hijyen kılavuzu soğutulmuş gıdayı 4 °C ve altında, dondurulmuş gıdayı -18 °C ve altında tutmayı öngörür. Kargo için de bu iki sayıyı referans alın. Paketleme sırası şöyle:
- Ürünü paketlemeden önce 4 °C'ye soğutun; sıcak ürün buzun erime süresini doğrudan kısaltır.
- Soğuk kaynağını ürünün üstüne ve yanına koyun; ürünle arasına ince bir ayırıcı yerleştirin ki ürün donmasın.
- Boş hacmi köpük dolguyla doldurun; boşluktaki hava hem ısı taşır hem ürünü oynatır.
- Etiketi şeffaf bir poşetin altına alın; yoğuşmada etiket okunur kalır.
Gönderiden önce bir sıcaklık kaydedicisi koyup koliyi normal kargo gibi yollayın ve varışta okuyun. Ölçülen süre o koli, o rota ve o mevsim için gerçek kapasitedir. Sonucu yukarıdaki tabloyla karşılaştırırsanız bir sonraki gönderide kaç kilogram buz koyacağınızı bilirsiniz.
