Soğuk zincir kırıldığında aşı olduğu yerde durdurulur: uygulanmaz, dağıtılmaz, imha da edilmez. Sağlık Bakanlığı aşılarında kullanılabilirlik kararını il ya da ilçe değerlendirme komisyonu verir. Ecza deposu zincirinde TİTCK İyi Dağıtım Uygulamaları Kılavuzu sapmanın dağıtıcıya ve alıcıya bildirilmesini, ürünün risk değerlendirmesiyle ele alınmasını ister.
İl sağlık müdürlüklerinin acil eylem planları ve iş akışları (Adana, 2024-2025) şu sırayı izler:
- Dolap +2 °C'nin altına düştüyse kapak açılıp aşılar nakil kabına alınır; +8 °C'yi aştıysa kapak kapalı tutulur, buz aküleri terletilir ve düzelme olmazsa aşıya değmeden dolaba konur.
- Kurumun soğuk zincir sorumlusu il ya da ilçe sorumlusuna haber verir; zincir sürmüyorsa aşılar nakil kabında ilçe deposuna götürülür.
- Tutanağa Aşı Takip Sistemi'nden uç sıcaklıklar ve maruziyet süreleri, ısı izlem çizelgesi, VVM ve donma göstergesi fotoğrafı ile ikinci kayıt cihazının dökümü eklenir.
- Komisyon aşının ısı duyarlılığına, sıcaklığa ve süreye bakarak kullanılabilir, imha ya da kayıp kararı verir.
Donma çoğu aşı için hafif ısınmadan daha zararlıdır. Genişletilmiş Bağışıklama Programı Genelgesi (2008/14), DaBT-İPA-Hib, Td ve Hepatit B aşılarıyla sulandırıcıların hiç donmaması gerektiğini ve çalkalama testinin kullanılabilirliği tek başına göstermediğini yazar. WHO'ya göre VVM birikmiş ısıyı gösterir, donmayı kaydetmez; eksi değerde kayıt cihazının verisi esastır.
Karar dosyaya girince kök neden yazılır: deforme kapı contası, buzlukta 0,5 cm'yi aşan karlanma, çalışmayan jeneratör ya da elektrik kesintisinden sonra termostatın daha soğuğa çevrilmesi. Genelge bu son hatayı ayrıca anar, çünkü duyarlı aşıları dondurabilir.